برجهد ، سوزنى را با نخ زبر زير زردپى فرو كن كه آن را شيار كند و نبرد ، آنگاه داروى مانع چسبيدن بگذار ، كه عبارت از داروهاى داغ‌گذار تند است . اگر مىتوانى به آهستگى زردپى را ببر و دقت كن . رگهاى زير زبان بريده نشوند و خون‌ريزى سيلان نكند . فصل هشتم ورمهاى زبان ورمهاى زبان چند قسم است : ورمهاى گرم ، بلغمى ، بادى ، ورم سخت ، سرطان . كه علامات همهء آنها ذكر شده و ممكن است از اثر قارچ سمى و افيون ، زبان ورم كند . معالجه : اگر آماس زبان از ورم گرم است ، خون‌گيرى و تخليهء اسهالى كه از قى سلامت‌تر است استعمال كن ! شايد نياز مبرم به زدن رگ زير زبان باشد كه بايد بعد از آن فورا افشرهء كاسنى و به‌ويژه افشرهء كاهو ، افشرهء تاج‌ريزى ، ماست ، گلاب و گلابى كه گل در آن پخته ، افشرهء هفت‌بند ، پوست انار ، و اگر با شفتالوى تر ماساژ دهند بسيار مفيد است . اگر ورم تحليل نرفت و باز نشد ، بايد غرغره‌هاى رساننده مانند عسل با شير ، آب‌پز بيخ شيرين‌بيان ، آب‌پز انجير ، آب‌پز شنبليله ، آب‌پز مويز و رازيانه استعمال شود . معجون فيقرا بخورند كه مادهء غليظ را از دهانهء معده بيرون راند . غذاى بيمار رساننده و تحليل‌برنده باشد مانند : آش كلم ، آش سلمك با روغن كنجد . اگر زبان چرك داشت ، گيرنده‌هاى مانند آب‌پز سماق ، آس ، عدس ، برگ زيتون ، شراب گس ، مرهم افشرهء تاج‌ريزى و روغن گل و عدس پوست كنده و گل خوب است . اگر ورم سست و بلغمى است ، يا ورم بسيار گرم است ، بيخ رازيانه را بسوزانند و بر زبان چسبانند . در برخى از ورمهاى گرم غليظ اين دارو مفيد است : نسخه : زعفران ، معجون فيقرا هريك يك جزء ، كافور ، مشك از هريك يك‌سوم جزء ، نبات يك جزء و نيم . از همهء اينها به وزن دو دانگ در شير پستان زن ريزند و در بينى كشند . جالينوس گويد : زبان شخصى بسيار ورم كرده بود ، عمرش شصت سال بود ، هيچ‌وقت رگ نزده بود ، من هم رگ نزدم . داروى صمغ صنوبر به خوردش دادم و خواستم كه زبانش را در ضمادهاى گرم بپيچم . وقت شب بود ، طبيبى مانع اين كار شد ، همان شب در خواب ديد كه افشرهء كاهو در دهان نگه دارد . از اين علاج تماما خوب شد و اين عمل را با مشورت من انجام داد . بايد خلطهاى غليظ را وسيلهء معجونهاى بزرگ - كه ذكر شده‌اند - تخليه كرد . غرغره‌هاى